Đăng bởi: J.B Nguyễn Hữu Vinh | 30/11/2006

Em ơi, mùa phượng nở – Mùa thi.

Dù đã quá lâu từ khi tạm biệt trường lớp, mỗi khi hoa phượng nở, tôi lại bồi hồi nhớ những mùa thi. Câu thơ ngày nào của ai đó chép trên trang sổ nhỏ, dù nhòe nét mực vẫn hiện rõ trong tôi:

Ta nóng lòng, hoa phượng cũng nóng lòng
Mùa thi đến, hè ơi sao vội thế
Ước mơ trở thành cô giáo trẻ
Thời gian đang xích lại gần mình…

Cứ mỗi độ ve bắt đầu râm ran, những chùm phượng nở cháy rực mùa hè, cũng là khi mùa thi lại đến…

Mùa thi – Ai trong cuộc đời chúng ta chẳng phải trải qua những mùa thi.

Những năm tháng tuổi thơ cắp sách tới trường, ngỡ ngàng chập chững bước vào những mùa thi đầu đời, tay mang cặp sách mà lòng bao hồi hộp lo âu, cây bút cầm tay mà cứ mãi tìm đâu đó. Những mùa thi chuyển cấp, vào trường là bao phập phòng lo lắng, bao công phu chuẩn bị… Những mùa thi tốt nghiệp ra trường là bao trăn trở, hi vọng ở tương lai.

Anh biết em đang vào mùa thi
Cái bận rộn sắp được làm cô giáo
Hạt thóc chín vàng sắp thành hạt gạo
Vẫn còn trau qua nắng, phải không em?

Tất cả những ngày đó, gắn liền với mùa hoa phượng nở, với mùa tiếng ve kêu.

Dù đó là mùa thi với cái đói cồn cào trên những quả đồi đất Hương Canh ngày xưa, hay những mùa thi với máy lạnh, quạt máy trong một căn phòng nơi cao ốc ngày nay, mùa thi vẫn luôn luôn sống động trong quãng đời tuổi trẻ với những kỷ niệm khó có thể quên.

Trên khắp mọi miền đất nước, từ miền quê hẻo lánh đến chốn thị thành nhộn nhịp, những cô cậu học trò tinh tươm đô thị hay những đứa bé ngồi lưng trâu đọc sách trên những quả đồi trơ trọi nắng. Từ những bạn trẻ đang miệt mài trong lớp luyện thi nơi đô hội, cho đến những em nghèo chăm chỉ bên chiếc đèn dầu đêm khuya nơi xóm nhỏ… Tất cả hướng tới một mùa thi.

Những mùa thi như một điểm hẹn thời gian được mọi người để tâm, làm bao người hồi hộp.

Sự hiếu học của dân tộc ta đã hun đúc nên một truyền thống quý báu, một nét văn hóa cao đẹp đã được xây dựng từ bao đời nay. Những câu chuyện dân gian kể về những học trò nghèo quanh năm miệt mài đèn sách, vượt lên tất cả những khó khăn đời thường chăm chút cho những mùa thi quyết trở thành những nhân tài thực sự để giúp ích cho đất nước, làm đẹp cho đời… còn nguyên giá trị như những tấm gương sáng cho đời sau noi theo về tinh thần luyện rèn vượt khó.

Trong xã hội ngày nay, câu chuyện về anh chàng học trò đốt lá đa đọc sách, dùng đom đóm thay đèn, câu chuyện về con cá gỗ, hay câu chuyện cảm động về tình bạn Lưu Bình, Dương Lễ xưa khó có thể được chia sẻ một cách thấu đáo của thế hệ trẻ. Có thể mãi mãi đó chỉ là những câu chuyện cổ tích nhưng tinh thần hiếu học trở thành huyền thoại, trở thành tất yếu trong suy nghĩ của những người dân Việt Nam mãi mãi trường tồn. Đó cũng là một động lực lớn để thế hệ trẻ vươn lên làm chủ vận mệnh của mình, làm chủ nhân thật sự của đất nước, của dân tộc bằng con đường học vấn.

Tự ngàn xưa đến nay, những mùa thi cứ đến hẹn lại lên. Những lớp người tiếp nối nhau đi lên phía trước qua những nấc thang cuộc đời đánh dấu bằng những mùa thi.

Chiếc giường tầng qua đi bao thế hệ
Chỗ em ngồi, ai trước thức thâu đêm?

Bao câu thơ, bao bài viết về mùa thi, nhưng dường như chưa đủ, mỗi lần mùa thi đến, sao ta vẫn thấy chộn rộn bồi hồi, câu hát ngày nào vẫn còn ngân mãi trong ta như tiếng vọng của một thời tuổi trẻ “Giống mùa phượng vĩ hai đứa mộng ngày thi, đến ngày phượng nở, hai đứa mình cùng đi…” Người đi xây hồ Kẻ gỗ – Nguyễn Văn Tý

Những hàng bia Tiến sỹ trong Quốc tử giám như nói với chúng ta về một truyền thống hiếu học và trọng học vấn, những tấm huy chương trong các kỳ thi quốc tế đem lại vinh quang cho đất nước ngày nay là tiếp nối truyền thống đó. Tất cả những điều đó đều được xác định qua những mùa thi.

Với mong ước cho một dân tộc “sánh vai với các cường quốc năm châu”, việc học tập, nắm bắt những kiến thức, tri thức của nhân loại là con đường tất yếu phải đi qua. Giáo dục là một yếu tố không thể thiếu và không thể coi nhẹ trên con đường đi lên của dân tộc, của đất nước.

Những mùa thi là mùa gặt, mùa tuyển lựa xác định thành quả sau một năm gieo hạt. Tiếc thay, trong xã hội ngày nay, nhiều khi, nhiều nơi đã không chú trọng điều đó như một mục đích. Bệnh thành tích, sự dối trá đã len lỏi không ít vào môi trường giáo dục, làm mất đi nhiều ý nghĩa đúng đắn của những mùa thi. Và trong mùa thu hoạch đó, nhiều hạt chắc, hạt lép đã lẫn lộn vàng thau, đưa ra xã hội những sản phẩm kém chất lượng. Và điều nguy hiểm hơn là xã hội phải mang một gánh nặng của những sản phẩm kém trí tuệ, thiếu tri thức với nạn học giả bằng thật. Nó còn nguy hại hơn cả nạn bằng giả lan tràn.

Việc xác định đúng đắn mục đích đặt ra như tự ngàn đời vẫn có là điều cần khẳng định lại một cách nhất quán. Phải để mùa thi thực sự là những chiếc sàng chọn lựa, để mùa thi mãi mãi đúng với ý nghĩa của nó: Lựa chọn những nhân tài cho đất nước, chuẩn bị cho thế hệ trẻ một hành trình hướng tới tương lai, đưa đất nước đi lên cùng nhịp với nhân loại tiến bộ.

Việc bỏ đi những kỳ thi có thật sự là cần thiết cho sự nghiệp giáo dục của nước nhà hay không? Điều đó cần sự nghiên cứu nghiêm túc của các nhà khoa học. Việc chọn lựa, sàng lọc để nâng cao chất lượng giáo dục là điều hết sức cần thiết. Không thể vì lý do nào đó về phổ cập, về số lượng hay những khó khăn hiện tại mà để chất lượng giáo dục đi xuống khi bỏ đi những kỳ thi cần thiết.

Tháng năm, lại một mùa hè đến, những chùm hoa phượng thắp lửa trên cao, tiếng ve sầu râm ran trong những tán cây mát rượi báo hiệu mùa thi đến. Chúng ta nghĩ gì và làm gì cho một mùa thi đúng với mục đích và ý nghĩa nguyên thủy?
• H.Vinh


Trả lời

Điền thông tin vào ô dưới đây hoặc nhấn vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s

Chuyên mục

%d người thích bài này: